Kedilerde Aşılama Programı
Klinikte geçirdiğim yıllar boyunca bana en çok sorulan, doğru bilinen yanlışların en yoğun olduğu ve kedinizin ömrünü doğrudan etkileyen o kritik konuyu masaya yatırıyoruz: Kedilerde aşılama programı.
Bir veteriner hekim olarak net bir şekilde söyleyebilirim ki; düzenli aşılama, kedinizi klinikte zorlu tedavi süreçlerinden korumanın en ekonomik ve en insani yoludur.
Bu yazıda, miniğinizin ilk haftalarından yetişkinlik dönemine kadar ihtiyacı olan tüm aşı takvimini bilimsel gerçeklerle inceleyeceğiz.
Kedilerde Aşılama Neden Hayati Önem Taşır?
Yavru kediler doğduklarında, annelerinin sütünden (kolostrum) aldıkları antikorlar sayesinde ilk birkaç hafta hastalıklara karşı korunurlar. Ancak 6. ila 8. haftadan itibaren bu anneden alınan antikorlar azalmaya başlar. İşte tam bu dönemde kedinizin kendi bağışıklık sistemini devreye sokmak için kontrollü bir şekilde aşılama programına başlamamız gerekir.
Aşılar, ölümcül olabilen viral ve bakteriyel enfeksiyonlara karşı vücuda “antijen” adı verilen zararsız mikroorganizma parçaları tanıtır. Böylece kediniz gerçek virüsle karşılaştığında, savunma mekanizması hastalığı hızla alt eder.
Bilimsel Yavru Kedi Aşılama Takvimi (İlk 1 Yıl)
Klinik pratiklerimde ve uluslararası kılavuzlarda uyguladığımız ideal yavru kedi aşı programı şu şekildedir:
1. Adım: Parazit Uygulamaları (6. – 8. Hafta)Aşılama takviminin ilk adımı aşı değildir!
Kedinizin vücudunda parazit (tenya, kancalı kurt, pire vb.) varken yapılan aşılar hedeflenen bağışıklığı sağlayamaz. Bu nedenle öncelikle iç ve dış parazit uygulamaları yapılır.
2. Adım: Karma Aşı 1. Doz (8. – 10. Hafta) Kediler için en kritik aşıdır.
Üç ölümcül hastalığa karşı koruma sağlar:
- Feline Panleukopenia (Gençlik Hastalığı): Kedilerde yüksek ölüm oranına sahip, kanlı ishal ve halsizlikle seyreden viral bir hastalıktır.
- Feline Herpesvirüs (Rinotrakeit): Üst solunum yolu enfeksiyonlarına ve ciddi göz problemlerine yol açar.
- Feline Calicivirüs: Ağızda ülserlere ve solunum yolu rahatsızlıklarına neden olur.
3. Adım: Kedi Lösemi Aşısı (FeLV) 1. Doz (10. – 12. Hafta) Özellikle sokak ile teması olan veya çok kedili evlerde yaşayan kediler için hayati önem taşır. Bağışıklık sistemini çökerten Lösemi virüsüne karşı koruma sağlar.
Not: Aşı öncesi hastama mutlaka [Kedi Lösemi Testi] yapıp negatif olduğunu görmek gerekir.
4. Adım: Karma ve Lösemi Aşılarının 2. Dozları (12. – 14. Hafta)İlk dozdan 3 ila 4 hafta sonra antikor seviyesini maksimuma çıkarmak ve kalıcı bağışıklık oluşturmak için rapel (tekrar) dozları uygulanır.
5. Adım: Kuduz Aşısı (Klinik Tercih: 14. – 16. Hafta) Zoonoz (hayvandan insana geçen) bir hastalık olan kuduz hastalığına karşı uygulanır, ülkemizde yasal olarak uygulanması zorunlu bir aşıdır.
Genellikle 3. ayı dolduran sağlıklı kedilere tek doz olarak uygulanır.
Yavru Kedi Aşı Tablosu
Aşağıdaki şematik tabloyu bilgisayarınıza veya telefonunuza kaydederek takvimi kolayca takip edebilirsiniz:
| Uygulama Dönemi | Yapılacak Aşı / Uygulama | Koruduğu Hastalıklar |
| 6 – 8. Hafta | İç ve Dış Parazit Kürleri | Kurtlar, Tenyalar, Pire ve Keneler |
| 8 – 10. Hafta | Karma Aşı (1. Doz) | Panleukopenia, Calici, Herpes |
| 10 – 12. Hafta | Lösemi Aşısı (1. Doz) | Kedi Lösemi Virüsü (FeLV) |
| 11 – 13. Hafta | Karma Aşı (2. Doz – Tekrar) | Maksimum Bağışıklık Desteği |
| 13 – 15. Hafta | Lösemi Aşısı (2. Doz – Tekrar) | Maksimum Bağışıklık Desteği |
| 14 – 16. Hafta | Kuduz Aşısı | Kuduz Virüsü (Zoonoz) |
Yetişkin Kedilerde Aşı Tekrarları (Yıllık Aşılar)
“Kedim büyüdü, artık aşıya gerek yok” düşüncesi en büyük yanılgılardan biridir. İlk yıl tamamlanan aşılama programından tam 1 yıl sonra, kedinizin hayatı boyunca her yıl düzenli olarak şu aşıların tekrarlanması gerekir:
- Yıllık Karma Aşı (1 Doz)
- Yıllık Kuduz Aşısı (1 Doz)
- Yıllık Lösemi Aşısı (Yaşam tarzına göre veteriner hekim kararıyla)
- İç ve Dış Parazit Uygulamaları (Yaşam alanına ve beslenme şekline göre 2 veya 3 ayda bir tekrarlanmalıdır)
Evden Hiç Çıkmayan Kedilerin Aşıya İhtiyacı Var mıdır?
Bu sorunun cevabını merak ediyorsanız buraya tıklayınız.
Kedi Aşı Sonrası Yan Etkiler: Ne Zaman Endişelenmelisiniz?
Aşılamadan sonra kedinizde hafif halsizlik, 1-2 öğün iştahsızlık veya aşı bölgesinde hafif bir hassasiyet görülmesi tamamen normaldir. Vücut antikor üretmek için enerji harcamaktadır.
Ancak aşıdan sonraki ilk birkaç saat içinde;
- Yüzde, gözlerde veya patilerde şişme (Alerjik reaksiyon)
- Durmayan kusma veya ishal
- Nefes almada zorluk
gibi semptomlar gözlemlerseniz, vakit kaybetmeden acil durumlar için veteriner hekiminiz ile iletişime geçmelisiniz.
Hekim Notu: Kedinizin aşı karnesini (pasaportunu) mutlaka düzenli tutun ve her aşı sonrasında hekiminizin aşı etiketini yapıştırıp imzaladığından emin olun. Bu, kedinizin resmi sağlık belgesidir.
Kedinizin sağlığıyla ilgili her türlü soru ve randevu talebiniz için bizimle [İletişime Geçin] butonunu kullanarak her zaman bağ kurabilirsiniz. Sağlıklı dolu günler dileriz!